Lokale regels voor fatbikes: dit mag jouw gemeente doen

Naast landelijke regels over trapondersteuning en helmplicht, kunnen gemeenten eigen verordeningen maken. Denk aan parkeerverboden, toegangsbeperkingen voor bepaalde gebieden of extra eisen aan verhuur. We leggen uit wat mag en wat niet.

Op welke rechtsgebieden mag een gemeente regels stellen?

De gemeente heeft bevoegdheden op basis van de Gemeentewet, de Wegenverkeerswet en de Algemene Plaatselijke Verordening (APV). Zo mag een gemeente het verkeersgedrag reguleren, bijvoorbeeld door een maximumsnelheid in te stellen of bepaalde wegen af te sluiten voor fietsers. Ook kan een gemeente parkeerverboden instellen voor fietsen in het centrum of in winkelstraten. Daarnaast kan een gemeente via de APV regels stellen over het gebruik van de openbare ruimte, bijvoorbeeld een verbod op het plaatsen van fatbikes op pleinen of in voetgangerszones. Deze regels mogen echter niet in strijd zijn met landelijke wetgeving.

Parkeerverboden en stallingsplicht: voorbeelden uit de praktijk

Veel steden worstelen met overvolle fietsenrekken door de opkomst van fatbikes. Om overlast te voorkomen, voeren gemeenten parkeerverboden in voor overlastgevende fietsen, soms specifiek voor fatbikes. Een voorbeeld: een gemeente kan een zone aanwijzen waar fietsen alleen in daarvoor aangewezen stallingen mogen worden neergezet. Overtreding kan leiden tot een boete of het wegslepen van de fatbike. Voor fatbikes, die vaak duur zijn, kan dat extra zuur zijn. Gemeenten kunnen ook eisen dat fatbikes zijn voorzien van een goedgekeurd slot of dat ze worden gestald in een bewaakte fietsenstalling.

Snelheidslimieten en toegangsbeperkingen voor fatbikes

Hoewel fatbikes wettelijk zijn begrensd op 25 km/u, kunnen gemeenten in gebieden zoals natuurterreinen of parken een lagere snelheid instellen, bijvoorbeeld 15 km/u. Dit gebeurt vaak met borden. Soms worden fatbikes (en andere e-bikes) geweerd uit voetgangersgebieden, vooral op koopavonden of in drukke winkelstraten. Deze maatregelen zijn gebaseerd op de verkeerswetgeving en moeten duidelijk worden aangegeven met verkeersborden. Als fatbike-rijder moet je dus niet alleen kijken naar landelijke snelheidsregels, maar ook letten op lokale bebording.

De rol van de APV: wat mag de gemeente nog meer regelen?

Via de APV kan een gemeente allerlei regels stellen over het gebruik van de openbare ruimte. Zo kan een gemeente een vergunningplicht invoeren voor het verhuren van fatbikes, zoals we zagen in het artikel over verhuur. Ook kan een gemeente bepalen dat fatbikes niet op de stoep mogen rijden of dat ze moeten worden voorzien van een bel. De APV kan zelfs bepalen dat fatbikes niet in bepaalde parken mogen worden gereden om wandelaars te beschermen. Deze regels verschillen sterk per gemeente, dus het is belangrijk om de lokale APV te raadplegen als je vaak in verschillende gemeenten fietst.

Bezwaar maken tegen een lokale regeling: wat zijn je rechten?

Als je het niet eens bent met een gemeentelijke regel voor fatbikes, kun je bezwaar maken. Dat doe je binnen zes weken na publicatie van de regeling bij de gemeente. Bezwaar maken kan bijvoorbeeld als je vindt dat een parkeerverbod onevenredig is of als je als ondernemer wordt getroffen door een verhuurvergunningplicht. De gemeente moet je bezwaar behandelen en een beslissing nemen. Als de gemeente niet meewerkt, kun je in beroep gaan bij de rechtbank. Het is wel belangrijk om te weten dat de rechter de gemeente veel vrijheid geeft bij het vaststellen van de openbare orde en verkeersmaatregelen.

Overzicht van veelvoorkomende lokale regels

• Parkeerverbod in binnenstad – niet overal, maar in toenemende mate in grote steden.
• Snelheidsbeperking in parken – tot 10 of 15 km/u.
• Toegangsverbod voor winkelgebieden – soms op bepaalde tijden.
• Vergunningplicht voor verhuur – alleen als de gemeente dit expliciet regelt.
• Gebod om een goedgekeurd slot te gebruiken – soms opgenomen in de APV.

Dit is geen uitputtende lijst, maar geeft een beeld van wat gemeenten kunnen regelen. De exacte regels vind je in de APV van jouw gemeente of op de website van de gemeente.

Veelgestelde vragen

Mag mijn gemeente een algeheel verbod op fatbikes instellen?

Nee, een volledig verbod is niet mogelijk. Fatbikes zijn toegestane fietsen volgens de wegenverkeerswet. Gemeenten kunnen alleen beperkingen opleggen, zoals parkeerverboden of snelheidsbeperkingen, maar geen algemeen gebruiksverbod.

Hoe weet ik of er in mijn woonplaats speciale regels zijn voor fatbikes?

De makkelijkste manier is om de APV van je gemeente te raadplegen via de gemeentewebsite. Ook lokale media of belangenorganisaties wijzen vaak op nieuwe regels.

Kan ik als fatbike-rijder in beroep gaan tegen een lokale snelheidslimiet?

Snelheidslimieten zijn verkeersmaatregelen en worden vastgesteld door de gemeente. Je kunt bezwaar maken als je vindt dat de maatregel onredelijk is, maar de kans van slagen is klein als de maatregel onderbouwd is met verkeersveiligheid.