Laadpaal thuis installeren: check eerst je groepenkast

Veel mensen denken dat een laadpaal installeren simpel is, maar de elektrische installatie in huis vormt vaak de bottleneck. Voordat je een offerte aanvraagt, is het slim om zelf je groepenkast te beoordelen. Dit stappenplan helpt je om te zien waar je op moet letten.

Waarom de groepenkast zo belangrijk is

Een laadpaal trekt continu een hoog vermogen, vaak 3,7 kW tot 22 kW. Daarmee is hij een van de grootste verbruikers in huis, vergelijkbaar met een elektrische kookplaat of sauna. Je groepenkast moet dit vermogen niet alleen kunnen leveren, maar ook veilig kunnen afschakelen bij overbelasting. Veel oudere woningen hebben een groepenkast met een hoofdzekering van 1x35A of 1x25A, terwijl een moderne kast vaak 3-fasen heeft. Zonder voldoende capaciteit kan de hoofdschakelaar uitvallen of, erger, een kabel oververhit raken.

Stap 1: Hoofdzekering en aansluiting controleren

Kijk eerst naar de hoofdzekering (of aardlekschakelaar) in je meterkast. Een 1-fase aansluiting van 35A is doorgaans voldoende voor een laadpaal tot 3,7 kW, maar als je ook een inductiekookplaat hebt, wordt het krap. Een 3-fasen aansluiting van 3x25A is gebruikelijk voor laadpalen tot 11 kW, maar voor 22 kW heb je vaak een zwaardere aansluiting nodig. Vraag bij twijfel je netbeheerder om een aansluitingscheck, maar weet dat de meeste huishoudens genoeg hebben aan 3x25A als je niet tegelijkertijd kookt en laadt.

Stap 2: Aantal groepen en vrije ruimte

Tel het aantal groepen in je groepenkast. Elke groep is een automaat of installatieautomaat die bedraad is naar een aparte eindgroep (bijv. stopcontacten, verlichting). Een laadpaal vraagt om een eigen groep, bij voorkeur met een aardlekschakelaar van 30 mA (type A of B). Daarnaast moet er fysiek ruimte zijn voor een extra module. Als je kast vol is, kun je niet zomaar een groep toevoegen; je hebt een uitbreidingskast nodig of een aparte onderverdeler. Meet ook de breedte: de meeste kasten hebben plaats voor 12 of 24 modules.

Stap 3: Belastingsberekening maken

Maak een eenvoudige belastingsberekening. Tel het vermogen op van alle apparaten die je tegelijkertijd gebruikt, zoals verlichting (200-400 W), koelkast (100-300 W), wasmachine (1500-2500 W) en kookplaat (2000-4000 W). Tel daar het vermogen van de laadpaal bij op. Vergelijk dit totaal met de capaciteit van je hoofdzekering: bij 1x35A is dat 7,4 kW, bij 3x25A is dat 17,3 kW. Overschrijd je dit, dan moet de laadpaal worden begrensd of moet je slim laden instellen. Besteed dit uit aan een installateur als je niet zeker bent van de berekening.

Stap 4: Kiezen voor slim laden of terugschakelen

Als je aansluiting te licht is, hoef je niet per se een dure verzwaring aan te vragen. Slimme laadpalen kunnen dynamisch het vermogen aanpassen aan het verbruik in huis. Zo kun je op een 1x35A-aansluiting toch een 11 kW-laadpaal installeren, die automatisch terugschakelt naar 1,8 kW als je de oven gebruikt. Vraag aan de installateur of de laadpaal een dergelijke functie heeft en of die voldoet aan de netcode. Houd er rekening mee dat sommige slimme laadpalen duurder zijn in aanschaf, maar op termijn kun je dure netverzwaring besparen.

Veelgestelde vragen

Is een aardlekschakelaar verplicht voor een laadpaal?

Ja, sinds 2018 is een aardlekschakelaar van 30 mA verplicht voor nieuwe laadpalen. Deze moet minimaal type A zijn, maar type B wordt aanbevolen vanwege lekstromen die moderne laders kunnen veroorzaken.

Wat kost een netverzwaring?

De kosten voor een netverzwaring variëren, maar liggen doorgaans tussen de 300 en 1000 euro, afhankelijk van de benodigde aanpassingen. Soms kan de laadpaal met slim laden een dure verzwaring voorkomen.

Mag ik zelf een laadpaal installeren?

Nee, een laadpaal moet worden geïnstalleerd door een erkend installateur. Zelf klussen is gevaarlijk en leidt meestal tot niet-WKO-keuring. De installateur moet ook een veiligheidsinspectie uitvoeren.