Scootmobiel en bijstand: effect van erfrecht

Een erfenis kan gevolgen hebben voor je bijstandsuitkering, ook als je een scootmobiel gebruikt. Als je vermogen boven de vrijlatingsgrens komt, kan je uitkering (tijdelijk) worden stopgezet. Voor de verzekering van je scootmobiel heeft een erfenis meestal geen effect.

Hoe werkt erfrecht bij bijstand?

Als je een bijstandsuitkering ontvangt, moet je al je vermogen opgeven. De overheid hanteert een vrijstellingsgrens: voor alleenstaanden is dat circa 7.500 euro, voor samenwonenden circa 15.000 euro (cijfers kunnen jaarlijks wijzigen). Als je een erfenis ontvangt die je vermogen boven deze grens brengt, moet je dit melden bij de gemeente.

De bijstandsuitkering wordt dan meestal stopgezet, omdat je geacht wordt van het vermogen te kunnen leven. Je moet het geld eerst opmaken voordat je weer recht hebt op bijstand. Dit kan maanden of jaren duren, afhankelijk van de omvang van de erfenis.

Gevolgen voor je scootmobiel via de Wmo

Als je een scootmobiel hebt gekregen via de Wmo, is dit een voorziening in natura. De scootmobiel blijft eigendom van de gemeente. Een erfenis verandert daar niets aan: je mag de scootmobiel blijven gebruiken, zolang je medisch gezien nog in aanmerking komt. De gemeente kan echter wel een eigen bijdrage vragen voor de Wmo-voorziening, die afhangt van je inkomen en vermogen. Door die erfenis kan je eigen bijdrage stijgen.

Als je de scootmobiel zelf hebt gekocht, blijft die van jou. Maar een dure scootmobiel kan tot het vermogen worden gerekend als hij een hoge waarde heeft. Gelukkig geldt voor vervoermiddelen dat ze onder bepaalde voorwaarden zijn vrijgesteld, maar dat is niet altijd het geval.

Verzekering en erfenis: geen direct effect

Je scootmobielverzekering staat los van je bijstandsuitkering. Je moet de premie gewoon blijven betalen. Maar als je door de erfenis geen bijstand meer ontvangt, kun je mogelijk in aanmerking komen voor andere zorgtoeslagen of subsidies om de kosten te dragen. Het is verstandig om na een erfenis je financiële situatie opnieuw te bekijken.

Sommige verzekeraars vragen naar je inkomenssituatie bij het afsluiten van een polis. Een wijziging in inkomen kun je doorgeven, maar dat heeft meestal geen invloed op de dekking – alleen op de premie als je korting kreeg via een bijstandsregeling.

Strategische tips: erfenis en bijstand

• Meld de erfenis direct bij je gemeente – te late melding kan leiden tot terugvordering of een boete.
• Overweeg een erfenis te weigeren – als de erfenis meer schulden dan bezittingen bevat, of als je in de bijstand wilt blijven, kan weigeren verstandig zijn.
• Houd rekening met de vermogensvrijstelling – koop bijvoorbeeld een nieuwe scootmobiel of los een schuld af om onder de grens te blijven.
• Vraag advies bij een schuldhulpverlener of sociaal raadsman – die kan je helpen bij het maken van een plan.

Vermogen van de scootmobiel in de bijstand

Volgens de Participatiewet zijn goederen die 'naar hun aard en functie' bijdragen aan de persoonlijke levensbehoeften vrijgesteld van vermogen. Een scootmobiel die je nodig hebt voor je mobiliteit kan daaronder vallen, maar dit is niet automatisch. De gemeente beoordeelt per geval.

Als je een dure race-scootmobiel koopt van je erfenis en je bent niet medisch afhankelijk, dan kan de waarde wel meetellen. Over het algemeen worden vervoermiddelen echter niet meegerekend als ze onder de 'normale' uitrusting vallen. Vraag bij twijfel altijd even na bij je consulent.

Veelgestelde vragen

Kan ik een erfenis weigeren zonder gevolgen voor mijn bijstand?

Ja, je kunt een erfenis weigeren. Dan wordt geacht dat je de erfenis nooit hebt ontvangen. Dit heeft geen gevolgen voor je bijstandsuitkering, mits je de weigering correct laat vastleggen.

Moet ik mijn scootmobiel verkopen om mijn bijstand te behouden?

Nee, een noodzakelijk vervoermiddel is doorgaans vrijgesteld. Verkoop alleen als de gemeente dat expliciet eist, en vraag dat dan schriftelijk.

Wat gebeurt er als ik de erfenis niet opgeef?

Dat is een vorm van fraude. Bij ontdekking moet je het ontvangen bedrag terugbetalen en kan er een boete worden opgelegd van maximaal de helft van het benadelingsbedrag.