Accu slijtage meten: hoe check je de gezondheid?

Een versleten accu zorgt voor minder bereik en onverwachte uitval. Gelukkig kun je zelf de gezondheid van je accu controleren met eenvoudige methoden, zoals een laadcyclus test of het meten van de spanningen.

Te zien aan de prestaties, maar ook te meten

Verminderde actieradius is het eerste signaal dat je accu ouder wordt. Maar je kunt ook objectief meten: door de werkelijke ontlading te vergelijken met de nominale capaciteit. Een gezonde accu houdt na een jaar nog circa 80% van de oorspronkelijke capaciteit. Na drie jaar kan dit dalen naar 60%.

De gezondheid wordt vaak uitgedrukt in 'State of Health' (SoH). Dit percentage geeft aan hoeveel capaciteit er nog over is ten opzichte van de fabriekswaarde.

Methode 1: gebruik een accu-analyser of app

Veel fatbikes hebben een display dat het accupercentage toont, maar voor een SoH-metage heb je een BMS-tool nodig. Sommige merken (bijv. Bosch, Shimano) bieden apps aan die de accustatus uitlezen via Bluetooth. Met zo'n app zie je het aantal laadcycli, de capaciteit en eventuele foutmeldingen.

Als je geen app hebt, kun je een universele accutester gebruiken die verbinding maakt met de accu. Deze geeft je inzicht in de spanning per cel en de totale SoH.

Methode 2: praktische test met een multimeter

Met een multimeter kun je de openklemspanning meten van een volle en lege accu. Voor een 48V-accu is de volle spanning circa 54,6V en leeg circa 42V. Als de accu snel inzakt onder belasting, duidt dit op een hoge interne weerstand.

Doe dit: laad de accu volledig op, laat een uur rusten, meet de spanning. Rijd daarna een gecontroleerde route van 10 km en meet opnieuw. Een daling van meer dan 4V duidt op veroudering.

Methode 3: doe een volledige laadtest

De meest betrouwbare manier is een volledige laad-ontlaadcyclus met een geschikte lader. Laad de accu volledig op, noteer het aantal Wh dat de lader verbruikt, en ontlaad vervolgens door te fietsen tot de accu leeg is. Vergelijk het aantal gebruikte Wh met de nominale capaciteit.

Wees hier wel voorzichtig mee: diep ontladen beschadigt de accu. Stop bij een restspanning van circa 20% of gebruik een accutester die automatisch stopt.

Wanneer is een accu aan vervanging toe?

De meeste fabrikanten adviseren om de accu te vervangen wanneer de capaciteit onder de 60% van de oorspronkelijke waarde zakt. Ook als de accu meer dan 10% spanningsval vertoont onder belasting, is vervanging verstandig.

Na circa 500 tot 800 laadcycli is de accu doorgaans 'op'. Dit komt overeen met 3 tot 5 jaar bij normaal gebruik. Op dat moment merk je duidelijk dat het bereik is gehalveerd.

Veelgestelde vragen

Hoe vaak moet ik mijn accu testen?

Doe minstens één keer per jaar een capaciteitstest, vooral als je vaker dan wekelijks oplaadt. Bij verminderd bereik of na een lange opslagperiode is een test ook aan te raden.

Kan ik een versleten accu zelf repareren?

Niet aan te raden: het openen van een accu kan gevaarlijk zijn en doet de garantie vervallen. Laat vervanging over aan een specialist of kies voor een nieuwe accu.

Wat is de levensduur van een fatbike-accu in jaren?

Gemiddeld 3 tot 5 jaar, afhankelijk van gebruik en onderhoud. Door de accu niet volledig te ontladen en bij kamertemperatuur op te bergen, verleng je de levensduur.