Illegale export tweedehands EV's: rol RDW

De illegale export van tweedehands EV's is een groeiend probleem, omdat deze voertuigen in Oost-Europa en Afrika veel geld opleveren. Dit artikel legt uit hoe de RDW toezicht houdt en wat de juridische gevolgen zijn voor betrokkenen.

Hoe gestolen EV's in het buitenland terechtkomen

Gestolen elektrische auto's worden vaak binnen een paar dagen naar het buitenland gebracht. De dieven maken gebruik van het feit dat veel landen geen directe koppeling hebben met het Nederlandse kentekenregister. De auto's worden bijvoorbeeld via Oost-Europese tussenpersonen doorverkocht of naar Afrika geëxporteerd. Daar worden de VIN-nummers (chassisnummers) soms aangepast of worden er vervalste documenten gebruikt.

Een veelgebruikte methode is 'VIN-swapping': het kenteken van een identieke, legaal geregistreerde EV wordt op de gestolen auto gezet. Zo lijkt het alsof de auto legaal is. De RDW probeert dit tegen te gaan door bij export het VIN te controleren in het kentekenregister en bij twijfel een fysieke inspectie te eisen.

De rol van de RDW bij exportcontrole

De RDW is verantwoordelijk voor de registratie van voertuigen en speelt een cruciale rol bij de bestrijding van illegale export. Wanneer een auto wordt geëxporteerd, moet de eigenaar de tenaamstelling beëindigen en het kentekenbewijs inleveren. De RDW controleert of het voertuig als gestolen staat geregistreerd en of de documenten authentiek zijn. Ook werkt de RDW samen met de douane en de politie om verdachte exporten te signaleren.

Daarnaast heeft de RDW sinds 2021 een speciale afdeling die zich richt op voertuigcriminaliteit. Deze afdeling analyseert exportstromen en deelt informatie met internationale databases, zoals het Schengen Informatie Systeem (SIS) en Interpol. Zo kunnen gestolen voertuigen sneller worden getraceerd.

Wet- en regelgeving rondom export van tweedehands EV's

Voor de export van tweedehands EV's gelden dezelfde regels als voor andere voertuigen. De eigenaar moet bij de RDW de exportmelding doen en het kentekenbewijs inleveren. Als de auto is gefinancierd, moet de financieringsmaatschappij toestemming geven. Ook moet de auto aan de technische eisen voldoen van het land van bestemming, wat vaak inhoudt dat er een keuring moet plaatsvinden.

Voor EV's geldt daarnaast de exportcontrole op batterijen: de accu's zijn geclassificeerd als gevaarlijke stoffen (UN 3480), dus bij export moet worden voldaan aan de ADR-voorschriften. Dit geldt ook voor beschadigde of afgedankte accu's, die onder de EVOA-regels vallen.

Handhaving en opsporing: samenwerking tussen instanties

De handhaving van illegale export is een gezamenlijke inspanning van de RDW, de douane, de politie en de ILT. De douane controleert aan de grens op verdachte ladingen en vergelijkt de documenten met de RDW-registratie. De politie richt zich op het opsporen van criminele netwerken en kan via het Team Internationale Voertuigcriminaliteit (TIVC) onderzoek doen uitvoeren.

Om de pakkans te vergroten, worden er steeds meer slimme technieken ingezet, zoals kentekenherkenning en koppeling met buitenlandse databases. Ook burgers kunnen helpen door verdachte situaties te melden bij Meld Misdaad Anoniem.

Gevolgen voor koper en verkoper van illegale export

Wie een EV koopt waarvan later blijkt dat hij gestolen is, riskeert inbeslagname van de auto en vervolging voor heling. Dit geldt ook voor buitenlandse kopers; zij verliezen hun geld en de auto. De verkoper die bewust een gestolen EV exporteert, kan worden vervolgd voor diefstal, heling en witwassen. De straffen zijn zwaar: naast gevangenisstraf kan een geldboete worden opgelegd van duizenden euro's.

Het is daarom belangrijk om bij aankoop van een tweedehands EV altijd de papieren te controleren en een VIN-check te doen via de RDW. Dit kan online via de website van de RDW of via de RDW-app, waar je onder andere kunt zien of het voertuig als gestolen te boek staat.

Veelgestelde vragen

Wat moet ik doen als ik mijn EV wil exporteren?

Je moet een exportmelding doen bij de RDW en het kentekenbewijs inleveren. Zorg dat de auto geen openstaande boetes of financieringen heeft en dat je de juiste exportdocumenten hebt. Controleer ook de wetgeving van het land van bestemming.

Hoe kan ik controleren of een tweedehands EV niet gestolen is?

Je kunt gratis een VIN-check doen via de RDW-website of -app. Voer het kenteken of VIN in en je ziet of het voertuig als gestolen staat geregistreerd. Vraag ook altijd om het originele kentekenbewijs en vergelijk het VIN op de auto met dat in het document.

Wat is het verschil tussen illegale export en gewone export?

Illegale export betekent dat het voertuig zonder geldige papieren of toestemming wordt uitgevoerd, bijvoorbeeld als het gestolen is of als de financieringsmaatschappij geen toestemming heeft gegeven. Gewone export is legaal als je de juiste procedure volgt.