Vrachtwagenheffing en elektrische trucks: wat kost het?

De vrachtwagenheffing, die vanaf 2026 in Nederland wordt ingevoerd, maakt vrachtvervoer duurder. Elektrische vrachtwagens krijgen een flinke korting op het tarief per gereden kilometer. Dat maakt elektrisch rijden in de transportsector op termijn aantrekkelijker, maar de aanschaf blijft de grootste kostenpost.

Wat is de vrachtwagenheffing precies?

De vrachtwagenheffing is een vergoeding die vrachtwagens vanaf 3.500 kg moeten betalen voor het gebruik van het Nederlandse wegennet. Het is geen tol in de klassieke zin, maar een kilometerheffing: je betaalt voor elke gereden kilometer op de snelweg en N-wegen. De opbrengst gaat naar duurzaam vervoer, onder meer voor laadinfrastructuur voor elektrische trucks.

De heffing wordt per voertuig geregistreerd en moet worden betaald via een boordapparaat of een afstandsverklaring. Het systeem vergelijkbaar met dat in Duitsland en België. De tarieven worden jaarlijks vastgesteld en kunnen per wegtype verschillen, hoewel in Nederland een landelijke tariefstructuur wordt gebruikt.

Hoe hoog zijn de tarieven voor elektrische vrachtwagens?

Het exacte tarief is nog niet definitief, maar het ministerie heeft indicaties gegeven. De basis is een tarief per kilometer dat afhankelijk is van het emissieklasse (Euroklasse) en het gewicht. Elektrische vrachtwagens krijgen echter een korting van 100% in de eerste jaren, dus zij betalen niets per kilometer. Dat kan oplopen tot een besparing van circa €0,15 tot €0,25 per kilometer, afhankelijk van het gewicht.

Na de introductie wordt de korting afgebouwd, maar in elk geval tot 2030 blijven elektrische trucks vrijgesteld. Voor dieselwagens kan het tarief oplopen tot wel €0,30 per kilometer in 2030, rekening houdend met inflatiecorrectie en milieukosten.

Rekenvoorbeeld: wat scheelt dat op jaarbasis?

Stel dat een vrachtauto 80.000 kilometer per jaar rijdt in Nederland. Bij een gemiddeld tarief voor een Euro 6-diesel van €0,20 per kilometer betaalt die ondernemer jaarlijks €16.000 aan vrachtwagenheffing. Een elektrische truck heeft die kosten niet. Over een periode van 5 jaar scheelt dat dus €80.000.

Die besparing compenseert een deel van de hogere aanschafprijs van een elektrische truck, die circa 1,5 tot 2 keer zo duur is als een dieselvariant. Op lange termijn kunnen de lagere brandstof- en onderhoudskosten de totale eigendomskosten (TCO) gunstig maken.

Voorbereiding op de heffing: wat kun je nu doen?

Ondernemers in het goederenvervoer kunnen alvast kijken naar hun wagenpark en routes. Een paar tips:

• Inventariseer hoeveel kilometer je jaarlijks in Nederland rijdt en gebruik dat voor een kostenprognose.
• Onderzoek de mogelijkheden voor subsidie voor elektrische trucks en laadinfrastructuur.
• Plan de vervanging van je vrachtwagens: als de heffing ingaat, wordt oudere diesel duur. Het kan lonen om eerder over te stappen naar elektrisch.
• Zorg dat je administratie klaar is om het boordapparaat of de afstandsverklaring te registreren.

De invloed op de laadkosten voor elektrische trucks

Naast de heffing moet je ook rekening houden met de laadkosten. Thuis laden op een bedrijfsterrein kost gemiddeld tussen de €0,25 en €0,35 per kWh, afhankelijk van het contract. Openbare snelheidladers voor trucks kunnen duurder zijn, tot €0,50 per kWh.

Voor een truck met een accupakket van 400 tot 600 kWh betekent een volledige lading een energiekost van ruwweg €100 tot €200. Op jaarbasis kan dat fors zijn, maar nog steeds lager dan de brandstofkosten van een diesel voor hetzelfde aantal kilometers, zeker met de heffing erbij.

Veelgestelde vragen

Geldt de vrachtwagenheffing ook voor buitenlandse vrachtwagens?

Ja, de heffing geldt voor alle vrachtwagens die op het Nederlandse wegennet rijden, ongeacht het land van registratie. Buitenlandse vervoerders moeten zich ook registreren en betalen via een buitenlands apparaat.

Worden elektrische vrachtwagens altijd volledig vrijgesteld?

Ja, in de eerste periode na invoering is de korting 100%. De wet bepaalt dat deze korting tot 2030 van kracht blijft, en daarna wordt afgebouwd. Er is nog geen concreet plan voor de periode na 2030.

Wat gebeurt er met de opbrengst van de vrachtwagenheffing?

De opbrengst wordt gestort in een fonds dat wordt gebruikt voor duurzaam vervoer, zoals het stimuleren van elektrische trucks, laadinfrastructuur en innovatie in de logistiek. Het is geen algemeen belastingmiddel.