HBE en hun invloed op de prijs van elektrisch rijden

Hernieuwbare brandstofeenheden (HBE) zijn verhandelbare certificaten die leveranciers van brandstoffen moeten inleveren om aan hun verplichting voor hernieuwbare energie te voldoen. Voor elektrisch rijden creëren ze een extra inkomstenstroom voor laadpalen, waardoor de prijs per kWh voor jou als EV-rijder doorgaans iets lager uitvalt.

Wat zijn HBE’s en hoe werken ze?

HBE’s (hernieuwbare brandstofeenheden) zijn certificaten die in Nederland worden gebruikt om aan te tonen dat een bepaalde hoeveelheid hernieuwbare energie is geleverd aan de transportsector. Producenten en importeurs van benzine, diesel en andere brandstoffen moeten jaarlijks een bepaald percentage hernieuwbare energie realiseren, het zogenaamde bijmengingspercentage. Ze kunnen dit doen door zelf biobrandstoffen te mengen of door HBE’s te kopen van partijen die groene stroom aan het wegverkeer leveren, zoals exploitanten van laadpalen.

Deze HBE’s worden verhandeld op een aparte markt, waar de prijs fluctueert op basis van vraag en aanbod. Voor laadpaalexploitanten vormen de opbrengsten uit HBE’s een extra inkomstenbron naast de directe verkoop van elektriciteit. Hoe hoger de HBE-prijs, hoe aantrekkelijker het wordt om te investeren in laadinfrastructuur.

Invloed op de laadpaalexploitatie

Voor laadpaalexploitanten zijn HBE’s een interessante extra verdienmodel. Ze kunnen hun laadpalen aanmelden als zogenaamd 'publiek toegankelijk laadpunt' en zo HBE’s genereren per geleverde kWh. De hoogte van deze opbrengst varieert, maar ligt doorgaans tussen 0,02 en 0,05 euro per kWh. Dit lijkt misschien weinig, maar bij een groot aantal laadpalen kan dit aanzienlijk bijdragen aan de exploitatiekosten.

Exploitanten hebben hierdoor de mogelijkheid om de kale stroomprijs te verlagen of extra diensten aan te bieden. Het is ook mogelijk dat ze de HBE-inkomsten gebruiken om de terugverdientijd van hun investering te verkorten, waardoor sneller nieuwe laadpalen geplaatst kunnen worden.

Doorwerking naar de prijs voor de consument

De inkomsten uit HBE’s kunnen de laadprijs voor jou als consument beïnvloeden. Zonder deze inkomsten zou de prijs per kWh bij openbare laadpalen waarschijnlijk hoger liggen. Op dit moment zie je dat de prijzen bij openbare laadpalen doorgaans tussen 0,35 en 0,70 euro per kWh liggen, afhankelijk van locatie en aanbieder. Een deel van deze prijs kan dus worden gedrukt door de HBE-opbrengsten.

Het effect is niet direct zichtbaar in de prijs, maar het is wel een factor die meespeelt in de kostenstructuur van laadpalen. Zonder HBE’s zouden laadpalen duurder zijn, of zouden er minder laadpalen zijn, omdat de businesscase minder aantrekkelijk is.

Bereken het voordeel voor je eigen situatie

Om het effect van HBE’s op jouw laadkosten te berekenen, kun je het aantal kWh dat je per jaar laadt vermenigvuldigen met het gemiddelde HBE-tarief. Stel dat je 5000 kWh per jaar laadt en het HBE-voordeel is 0,03 euro per kWh, dan is het bespaarde bedrag circa 150 euro per jaar. Dit is een indicatie; de werkelijke besparing hangt af van de HBE-prijs en de mate waarin de exploitant dit doorberekent.

Houd er rekening mee dat de HBE-markt fluctueert. De prijzen kunnen veranderen, waardoor het voordeel voor consumenten ook kan variëren. Het is verstandig om de ontwikkelingen rond HBE’s te volgen via bijvoorbeeld de Rijksoverheid of branchorganisaties.

Toekomstige ontwikkelingen

De komende jaren zal het bijmengpercentage voor hernieuwbare brandstoffen stijgen, waardoor de vraag naar HBE’s waarschijnlijk toeneemt. Dit kan leiden tot hogere HBE-prijzen, wat gunstig is voor laadpaalexploitanten en mogelijk ook voor jou als consument, omdat zij de extra inkomsten kunnen gebruiken om de prijzen laag te houden.

Daarnaast wordt er gewerkt aan een vereenvoudiging van het systeem en meer transparantie. Zo wordt het voor consumenten makkelijker om inzicht te krijgen in hoe de prijs van elektrisch rijden is opgebouwd, inclusief het effect van HBE’s.

Veelgestelde vragen

Is het HBE-systeem alleen relevant voor publieke laadpalen?

Nee, ook voor particuliere laadpalen kunnen HBE’s worden aangevraagd, maar daar is het vaak minder rendabel vanwege de kleinere volumes. Thuis laden heeft over het algemeen geen HBE-invloed op de prijs, omdat je zelf de stroomprijs betaalt en geen exploitatiekosten hebt.

Kan ik zelf HBE’s verkopen?

Als particulier kun je in de regel geen HBE’s verkopen, omdat dit alleen is weggelegd voor geregistreerde bedrijven en organisaties die laadpunten beheren. Zelfs voor kleine bedrijven kan het administratief complex zijn om HBE’s aan te vragen.

Wat is het huidige bijmengpercentage?

Het bijmengpercentage wordt jaarlijks vastgesteld door de overheid en verschilt per brandstofsoort. Voor 2024 ligt het voor benzine en diesel rond de 10 tot 15 procent, afhankelijk van de energiecategorie. Dit percentage stijgt geleidelijk richting 2030.