E-cargo bike of bestelauto voor stadsdistributie?

Voor last-mile bezorging in de stad zijn elektrische vrachtfietsen (e-cargo bikes) vaak goedkoper en sneller dan elektrische bestelauto's, vooral voor kleine pakketten en korte afstanden. E-auto's zijn onmisbaar voor zware of grote ladingen en langere afstanden. De keuze hangt af van de omvang van de lading, de afstand en de stedelijke infrastructuur.

Operationele kosten per kilometer

De operationele kosten bestaan uit energie, onderhoud, verzekering, afschrijving en eventuele chauffeurskosten. Een e-cargo bike verbruikt gemiddeld 0,5 tot 1 kWh per 100 km, wat neerkomt op circa €0,10 tot €0,20 per 10 km. Een elektrische bestelauto verbruikt doorgaans 20-30 kWh per 100 km, dus circa €0,05 tot €0,08 per km, exclusief afschrijving.

Echter, de aanschaf van een e-cargo bike is veel lager: vanaf circa €3.000 tot €8.000 voor een stevige bakfiets met trekvermogen. Een elektrische bestelauto kost al snel €35.000 tot €60.000. Ook de verzekering en wegenbelasting zijn voor een bakfiets nihil, terwijl een auto meer kost.

Daarnaast zijn er subsidies voor e-cargo bikes voor ondernemers, waardoor de terugverdientijd vaak binnen 1-2 jaar ligt.

Snelheid en efficiëntie in de stad

In drukke stadscentra is een e-cargo bike vaak sneller dan een auto, omdat je filevrij door fietspaden en autovrije zones kunt rijden. Daarnaast kun je dichter bij de voordeur parkeren en hoef je geen parkeergeld te betalen.

Een gemiddelde bezorging met een e-cargo bike duurt circa 3-5 minuten per stop, terwijl een auto vaak 5-10 minuten nodig heeft vanwege parkeergeping. Uit pilots blijkt dat e-cargo bikes in centrumgebieden tot 50% meer stops per uur kunnen afhandelen.

Echter, voor ritten buiten de stad of over snelwegen is een e-cargo bike ongeschikt. Daar is een bestelauto sneller vanwege de hogere snelheid en grotere actieradius.

Laadvermogen en laadvolume

E-cargo bikes hebben een laadvermogen van circa 100-300 kg, afhankelijk van het model (bijv. e-bakfiets of trike). De laadruimte varieert van 0,5 tot 2,5 m³. Dit is voldoende voor boodschappen, bloemen, documenten en kleine pakketten tot een formaat van ongeveer een verhuisdoos.

Elektrische bestelauto's bieden een laadvermogen van 500-1500 kg en een volume van 4-10 m³, of meer met een aanhanger. Dit is nodig voor meubels, witgoed, of bulklading.

Voor een gemengde vloot is het gebruikelijk om e-cargo bikes in te zetten voor de eerste en laatste kilometers, en bestelauto's voor de langere afstanden vanuit een buitendepot.

Milieu-impact: meer dan alleen CO2

E-cargo bikes stoten tijdens gebruik geen uitlaatgassen uit; elektrische auto's ook niet, maar de productie van de accu heeft een impact. Een e-cargo bike heeft een veel kleinere accu (400-625 Wh) dan een bestelauto (40-100 kWh), waardoor de productie-impact lager is.

Daarnaast is de impact op de luchtkwaliteit vergelijkbaar, maar e-cargo bikes veroorzaken minder fijnstof door slijtage van banden en remmen, simpelweg doordat ze lichter zijn.

Uit een LCA-studie blijkt dat e-cargo bikes gedurende hun levensduur (circa 15.000-30.000 km) aanzienlijk minder CO2-equivalenten uitstoten dan een elektrische bestelauto, zelfs als de auto op volledig groene stroom rijdt.

Praktische inzet en wetgeving

E-cargo bikes mogen gebruikmaken van fietspaden, maar sommige gemeenten beperken dit voor brede of snelle modellen. Voor elektrische bestelauto's gelden milieuzones in steeds meer steden, wat de toegang beperkt voor oudere dieselauto's, maar elektrische zijn meestal toegestaan.

Beide voertuigen vallen onder de Wet personenvervoer, maar voor e-cargo bikes geldt geen rijbewijs of kentekenplicht (afhankelijk van de trapondersteuning). Verzekering is alleen nodig als het een snorfiets betreft, maar voor een bedrijfsmatige inzet is een aansprakelijkheidsverzekering aan te raden.

Ook zijn er subsidies voor de aanschaf van e-cargo bikes in diverse gemeenten, zoals Rotterdam en Utrecht, die soms oplopen tot 30% van de aankoopprijs.

Voorbeeldberekening en advies

Stel je bezorgt 50 pakketten per dag in een stadscentrum over een route van 20 km. Met een e-cargo bike kun je dit doen in 4 uur, met een bestelauto in 6 uur vanwege parkeerproblemen. De operationele kosten per dag zijn: e-cargo bike circa €5 energie, auto circa €10 energie plus parkeerkosten van €20-30. Over een jaar zijn de besparingen aanzienlijk.

Voor bedrijven die zowel lichte als zware goederen vervoeren, is een combinatie het beste: e-cargo bikes voor de korte ritten binnen de ring, en bestelauto's voor de buitengebieden of het transport van de goederen naar het stadsdepot.

Veelgestelde vragen

Waar kan ik een e-cargo bike kopen?

Er zijn diverse merken en dealers in Nederland, zoals Cargoroo, Bakfiets.nl en Urban Arrow. Het is verstandig om een testrit te maken en te letten op de laadcapaciteit en actieradius.

Heb ik een rijbewijs nodig voor een e-cargo bike?

Nee, voor de meeste e-cargo bikes met trapondersteuning tot 25 km/uur is geen rijbewijs nodig. Voor snellere modellen (speedpedelec) heb je een bromfietsrijbewijs en een kenteken nodig.

Zijn e-cargo bikes geschikt voor heuvelachtig terrein?

Ja, de meeste e-cargo bikes hebben een krachtige motor en versnellingen die goed presteren op hellingen, maar de actieradius neemt af door het extra energieverbruik.