De Automated Vehicle Act en reparaties: juridische implicaties voor de praktijk

De Automated Vehicle Act (AVA) is een Nederlandse wet die sinds [jaartal] het gebruik van geautomatiseerde voertuigen op de openbare weg regelt. Hoewel deze wet zich primair richt op het gebruik, heeft ze ook gevolgen voor reparateurs. In dit artikel duiken we in de juridische valkuilen en verplichtingen voor werkplaatsen die aan zelfrijdende voertuigen sleutelen.

Wat is de Automated Vehicle Act precies?

De AVA (in de wandelgangen ook wel 'Zelfrijdende auto-wet' genoemd) stelt kaders voor de toelating en het gebruik van voertuigen met geautomatiseerde rijsystemen. Denk aan niveaus 3 tot en met 5 van de SAE-classificatie. De wet verplicht fabrikanten om een 'technische toezichthouder' aan te wijzen en om gedragscodes op te stellen voor onderhoud en updates. Als reparateur kom je hiermee in aanraking wanneer je werkt aan systemen die onder de AVA vallen.

Aansprakelijkheid na reparatie

Een cruciaal punt is de aansprakelijkheid. Als een voertuig met geautomatiseerde rijfunctie na een reparatie betrokken raakt bij een ongeluk, kan de vraag rijzen of de reparateur verantwoordelijk is. De AVA stelt dat de fabrikant aansprakelijk is voor gebreken in het systeem, maar als de reparateur wijzigingen aanbrengt die het systeem beïnvloeden, kan de aansprakelijkheid verschuiven. Het is daarom essentieel om strikt volgens de richtlijnen van de fabrikant te werken en software-updates alleen uit te voeren zoals voorgeschreven.

Specialistische kennis en certificering

Voor werkzaamheden aan geautomatiseerde systemen (zoals lidar, camera's en radar) kan de overheid speciale certificering verplichten. De RDW en de rijksoverheid werken aan een erkenningsregeling voor 'AV-technici'. Deze technici moeten aantonen dat ze kennis hebben van de software- en sensortechnologie en op de hoogte zijn van de veiligheidsprotocollen. Zonder certificering mag je mogelijk niet eens een storing uitlezen.

Software-updates en cybersecurity

De AVA verplicht fabrikanten om updates te beveiligen tegen cyberaanvallen. Voor reparateurs betekent dit dat je niet zomaar software kunt overschrijven of aanpassen. Je moet gebruikmaken van de beveiligde kanalen van de fabrikant en wijzigingen moeten worden gelogd. Het is verboden om beveiligingssystemen te omzeilen, zelfs als de klant daarom vraagt. Dit kan verstrekkende juridische gevolgen hebben.

Praktische stappen voor je werkplaats

Om compliant te blijven: lees de documentatie bij het voertuig, volg de trainingen van de fabrikant, en houd een register bij van welke systemen aan welke wettelijke eisen voldoen. Controleer ook of je aansprakelijkheidsverzekering dekking biedt voor werk aan AV-systemen; niet elke polis dekt dat. Overweeg een juridisch adviseur in te schakelen die gespecialiseerd is in mobiliteitsrecht.

Veelgestelde vragen

Moet ik als kleine werkplaats ook voldoen aan de AVA?

Alleen als je werkt aan voertuigen die onder de AVA vallen en je ingrepen doet aan de geautomatiseerde systemen. Voor eenvoudige reparaties aan bijvoorbeeld de ophanging geldt de AVA niet direct, maar wees voorzichtig: sommige reparaties kunnen invloed hebben op de sensoren.

Mag ik weigeren om aan een AV te werken?

Ja, je mag weigeren als je niet de vereiste certificering hebt of als je de risico's niet kunt overzien. Het is echter goed om dit vooraf met de klant te communiceren en hem door te verwijzen naar een bevoegde werkplaats.

Hoe weet ik of een voertuig onder de AVA valt?

Voertuigen die onder de AVA vallen zijn doorgaans voorzien van een speciaal kenteken of zijn ingeschreven in een register bij de RDW. Je kunt dit navragen bij de RDW of bij de fabrikant. Let op: niet elk voertuig met rijassistentie is een AV; het moet gaan om systemen die volledig zelfstandig kunnen rijden onder bepaalde voorwaarden.